ЗАПИТАННЯ

https://kartapolaka.net/uk/category/spivbesida/

http://poland2day.com/ua/sobesedovanie-s-konsulom-na-kartu-polyaka-budet-prohodit-po-novym-pravilam/

http://polski.pro/testy/primernyj-test-na-kartu-polyaka. 

https://dyjalog.by/karta-polyaka-proverochnyj-test/

Зразок автобіографії

Приклад розповіді про себе польською з перекладом на українську для студента:

Nazywam się Michał Nowicki, mam 24 (dwadzieścia cztery lata). Urodziłem się w Kijowie, gdzie obecnie mieszkam. Studiuję na uniwersytecie imienia Tarasa Szewczenki, kierunek studiów – dziennikarstwo.

Uwielbiam czytać, interesuję się kinem.

Mam rodzinę, która się składa z mnie, rodziców i młodszego brata.

Uważam się za Polaka bo tata często czytał nam listy i pozdrowienia od rodziny z Polski i zawsze mówił, że my też jesteśmy Polakami.

Переклад:

Мене звати Михайло Новіцкі, мені 24 роки. Я народився в Києві, де живу до зараз. Навчаюся в університеті імені Тараса Шевченка, факультет – журналістика.

Люблю читати, цікавлюся кіно.

У мене є сім’я, яка складається з мене, батьків і молодшого брата.

Я вважаю себе поляком, бо тато часто читав нам листи і вітання від нашої родити з Польщі і завжди казав, що ми теж є Поляками.

Приклад 2:

Mam na imię Piotr Poniewiżik, mam 30 lat. Ukończyłem studia na uniwersytecie im. Iwana Franki we Lwowie, kierunek – prawo. Teraz pracuję w firmie prywatnej mojego ojca.

Moja rodzina nie jest bardzo duża, tylko ja, matka i ojciec.

Babcia ze strony ojca była Polką, i często czytała dla mnie książki w języku polskim.

W Polsce mam ciotkę, ona mieszka w Krakowie, byłem tam w zeszłym roku. Bardzo piękne miasto! Szczerze mówiąc, chciałbym tam mieszkać.

Переклад:

Мене звати Петро Поневозик, мені 30 років. Я закінчив навчання в університеті імені Івана Франка у Львові, факультет – правознавство. Зараз я працюю у приватній фірмі мого батька.

Моя сім’я не велика, лише я, мама і тато.

Моя бабуся зі сторони батька була полькою, і часто читала мені книги польською мовою.

В Польщі в мене є тітка, вона живе в Кракові, я був там у минулому році. Дуже гарне місто! Чесно кажучи, мені хотілося б там жити.

Приклад 3:

Nazywam się Marta Siczkaryk, mam 18 lat. Studiuję na drugim roku, kierunek – stomatologia. Teraz odbywam praktyki. Nie wiem gdzie zostanę skierowana po studiach. W czasie wakacji dorabiam jako kasjerka w sklepie. Jeszcze nie wyszłam za mąż.

Mam rodziców, babcie i młodszego brata.

Rodzice mojego taty (mojej mamy) są Polakami, oni mieszkają w Polsce. Na wakacjach często mieszkam u nich.

Chcę otrzymać Kartę Polaka, bo uważam, że jestem Polką, jak mój dziadek i moja babcia.

Переклад:

Мене звати Марія Січкарук, мені 18 років. Я навчаюсь на другому курсі, факультет – стоматологія. Зараз проходжу практику. Не знаю, куди мене направлять працювати після навчання. Під час канікул я підпрацьовую касиром в магазині. Заміж ще не вийшла.

У мене є батьки, бабуся і молодший брат.

Батьки мого тата – Поляки, вони живуть в Польщі. На канікулах я часто живу з ними.

Я хочу отримати Карту Поляка, бо вважаю себе Полькою, як мої бабуся і дідусь.https://kartapolaka.net/uk/rozpovid-pro-sebe-na-kartu-polyaka/

http://kudapostupat.ua/spivbesida-na-kartu-polyaka-2018-pro-shho-zapituye-konsul/

Список документів на КП

При подачі документів для оформлення КП при наявності польських коренів:

• ваше свідоцтво про народження;
• звичайний і закордонний паспорт (оригінали та копії);
• заповнений внесок з фотографією;
• свідоцтво про народження того з ваших батьків, з чиєї лінії у вас є родичі поляки;
• в тому випадку, якщо спорідненість по материнській лінії, потрібно буде також подати документи про шлюб, або про зміну прізвища;
• і, звичайно ж, документ, який підтвердить, що хтось із ваших близьких родичів був поляком за національністю, або мав польське громадянство.

З 2018 року до розгляду приймаються тільки документи про національність! Громадянство не розглядається!

1.  Naukowcy: Науковці

Mikołaj Kopernik to jeden z największych astronomow w historii, nie tylko Polski, ale i całego świata. Zmienił on całkowicie światopogląd ludzkości na sprawy świata, jego postrzegania, otworzył ludziom horyzonty, choć nie przyszło mu to łatwo. Mikołaj Kopernik urodził się w Toruniu 1473 roku.

Jan Heweliusz - gdański astronom i konstruktor instrumentow naukowych.

Stefan Banach (1892-1945r., Lwow) - matematyk. Twórca analizy funkcjonalnej.

2.  Kompozytorzy: Композитори

Fryderyk Franciszek Chopin (1810-1849r.) – polski kompozytor i pianista. Przedstawiciel muzyki okresu romantyzmu, nazywany poetą fortepianu.

Karol Szymanowski (1882-1937r.) – kompozytor i pianista okresu Młodej Polski.

Witold Lutosławski - polski kompozytor i dyrygent XX wieku.

3.  Reżyserzy: Режисери

Andrzej Wajda - reżyser filmowy („Człowiek z Żelaza”, „Człowiek z Marmuru”, „Katyń”).

Nagrody: „Palma” na festiwalu w Cannes, „Oscar” w Hollywood.

Jerzy Hoffman – „Stara Baśń”, „Potop”, „Pan Wołodyjowski”.

Roman Polański - reżyser filmowy („China Town”, „Pianista”).

Krzysztof Zanussi – polski reżyser i scenarzysta filmowy („Barwy ochronne”).

Krzysztof Kieślowski - reżyser filmowy („Gadające Głowy”, „Dekalog”).

4. Pisarze: Письменники

Adam Mickiewicz (1798–1855r.) - największy poeta polski, publicysta, wieszcz narodowy.

„Pan Tadeusz” to epopeja Adama Mickiewicza napisana w latach 1832–1834. Opowiada o życiu szlachty nowogrodzkiej.

Mikołaj Rej (1505-1569r.) - poeta XVI wieku. Wprowadzał język polski do poezji.

Jan Kochanowski (1530-1584r.).

Juliusz Tuwim (1894-1953r.).

Zbigniew Herbert (1924-1998r.).

Juliusz Słowacki (1809-1849r.) - „Testament”.

5.  Wymień znanych ci Polaków którzy otrzymali nagrodę A. Nobla? Назвіть визначних поляків, котрі отримали Нобелівську премію

Maria Skłodowska-Curie - odkrywczynia 2 pierwiastkow: polonu i radu. Jedyna kobieta, ktora dwukrotnie otrzymała Nagrodę Nobla w 1903r. i w 1911r., w dwoch rożnych dziedzinach naukowych -  fizyce i chemii.

Henryk Sienkiewicz. W 1905r. Nagrodę Nobla w dziedzinie literatury dostał jeden z najpoczytniejszych powieściopisarzy i nowelistow polskich drugiej połowy XIX wieku. Napisał „W pustyni i w puszczy”, „Quo vadis”.

Władysław Reymont - nagroda literacka Nobla w 1924r. Otrzymał ją za powieść "Chłopi" ukazującą wszechstronny i wierny obraz wsi polskiej ujęty w ramy czterech por roku.

Czesław Miłosz - nagroda literacka Nobla w 1980r.

Lech Wałęsa - nagroda pokojowa Nobla w 1983r. Otrzymał ją za wybitny wkład w propagowanie i utrzymanie pokoju na świecie.

Wisława Szymborska - literacka nagroda Nobla w 1996r.

6.  Inni znani Polacy: Інші відомі поляки

Jan Paweł II – Karol Wojtyła (1920-2005r.) - Papież, głowa Kościoła Katolickiego z Polski.

Najbardziej rozpoznawany na świecie Polak urodził się w Wadowicach. W 1978 roku został wybrany Papieżem, głową Kościoła Katolickiego. Okres jego pontyfikatu charakteryzuje się zmianą międzynarodowego wizerunku Stolicy Apostolskiej.

W Polsce panuje powszechne przekonanie, że odnowa społeczeństwa i upadek systemu komunistycznego, przez ruch „Solidarności”, były możliwe tylko dzięki roli „odnowiciela” jaką odegrał w społeczeństwie polskim Jan Paweł II.

J.P. II zmarł w roku 2005, w kwietniu w Watykanie. W maju 2011 beatyfikowany w Watykanie: wyniesiony na ołtarze.

Józef Piłsudski - Naczelnik Państwa Polskiego po I wojnie Światowej. Niewątpliwie pierwszoplanowa postać polskiej historii. Przynajmniej dwukrotnie jego poczynania wpłynęły na losy całej społeczności europejskiej: w listopadzie 1918 roku – odzyskanie niepodległości przez Polskę, 1920 roku – powstrzymanie ekspansji bolszewickiej na Zachod Europy.

Generał Władysław Sikorski - Premier rządu RP 1939 – 1943r. Zginął w katastrofie lotniczej 4 lipca 1943 w Gibraltarze wracając z inspekcji wojsk generała Andersa. Był symbolem jedności Polakow w dniach proby.

1.  Sylwester (31 grudzień) / Nowy Rok (1 stycznia).  Сильвестра(31 грудня)/ Новий Рік (1 січня)

W Polsce sylwestrowe bale i zabawy jeszcze w XIX wieku należały do rzadkości, a urządzano je jedynie w miastach i to w najbogatszych domach. Dzisiaj bale i zabawy należą już do tradycji i z reguły noc sylwestrową spędza się z rodziną, wśród znajomych i przyjaciół na prywatkach, w klubach dyskotekach czy restauracjach w których miejsca trzeba rezerwować już dużo wcześniej.

2.  Trzech Kroli, Objawienie Pańskie (6 stycznia). Трьох королів (6 січня)

Święto obchodzone na pamiątkę Trzech Mędrcow ktorzy udali się do Betlejem, aby oddać pokłon nowo  narodzonemu Jezusowi Chrystusowi.

3.  Narodowe Święto Niepodległości. День незалежності   

11 listopada – polskie święto państwowe. Na cześć odzyskania przez Polskę niepodległości w 1918r.

4. Karnawał. Карнавал

Karnawał po staropolsku zwany Zapustami, to czas od Nowego Roku do środy Popielcowej.

5. Dzień Flagi Polski      День польского флага        

2 maja.

6. Tłusty Czwartek. Тлустий четвер

Tłusty czwartek rozpoczyna ostatni tydzień karnawału (trwający do środy Popielcowej). W Polsce wedle tradycji, w tym dniu dozwolone jest objadanie się.

7.  Środa Popielcowa. Середа Попельцьова

Środa Popielcowa, inaczej zwana Popielcem, to w kościele katolickim pierwszy dzień Wielkiego Postu, jest to dzień pokutny kończący karnawał. W Środę Popielcową obowiązuje ścisły post.

8.  Niedziela Palmowa. Вербна неділя

Niedziela Palmowa nazywana też Kwietną lub Wierzbną. Rozpoczyna Wielki Tydzień. Zostało ono ustanowione na pamiątkę przybycia Chrystusa do Jerozolimy.

9. Wielki Piątek. Велика пятниця

W Wielki Piątek w bocznych nawach kościołów odsłaniane są Groby Chrystusowe.

10.  Wielkanoc. Пасха

Wielkanoc wcześniej zwana Paschą jest najwcześniej świętem chrześcijańskim, obchodzonym na pamiątkę Męki, śmierci i Zmartwychwstania Chrystusa.

Wielkanoc jest świętem ruchomym bo ochodzimy Wielkanoc w pierwszą niedzielę po pierwszej wiosennej pełni Księżyca. Może wypadać pomiędzy 22 marca a 25 kwietnia.

Święto Zmartwychwstania otwiera Rezurekcja - msza odprawiana w Wielką Sobotę o północy. Po Rezurekcji wszyscy udają się do domów na uroczyste rodzinne śniadanie zwane święconym. Ucztę tę poprzedza ceremonia dzielenia się poświęconym jajkiem.

Polskie święcone słynęło zawsze z obfitości. Po środku stołu królował baranek, śniadanie wielkanocne składało i składa się głównie z dań zimnych, mięs, jaj gotowanych na twardo i ciast. Na stole musi znaleźć się "biała kiełbasa" zwana też "polską", gotowana lub smażona i żurek. Wśród świątecznych ciast najważniejsze były i są baby wielkanocne, mazurki oraz serniki.

W czasie świątecznych biesiad do zabaw wykorzystywano pisanki i kraszanki. Zabawy polegały na toczeniu po stole pisanek albo stukanie się pisankami trzymanymi w ręku. Wygrywał ten, czyja pisanka się nie rozbiła.

11.  Poniedziałek Wielkanocny (zwany też Lanym Poniedziałkiem, Śmigusem-dyngusem).

 Nazwy „Śmigus” i „Dyngus” oznaczały dwa odrębne zwyczaje, pierwszy był to tzw. „śmigus zielony” lub „suchy” i „dyngus mokry” i polegał na smaganiu się zielonymi gałązkami wierzbowymi i polewaniu się dla żartow wodą inne osoby, nawet nieznajome.

Polewanie wodą nawiązuje do dawnych praktyk pogańskich, łączących się z symbolicznym budzeniem się przyrody do życia i co rok odnawialnej zdolności ziemi do rodzenia.

12.  Obchody świętojańskiej sobótki (23-24 czerwca). Коли святкують святоянскі суботки?

Obchody  świętojańskie  celebrowane  w  noc poprzedzającą  dzień  ich  patrona  Św. Jana  Chrzciciela,  w Polsce nazwane Sobótką lub Kupalnocką.

13.  Dożynki. Свято врожаю

Dożynki to największe święto rolników. Jest ono ukoronowaniem ich całorocznego trudu i obchodzone jest po zebraniu plonów – głównie zbóż.

14.  Wszystkich Świętych, Dzień Zaduszny. День всіх святих

Wszystkich Świętych - Dzień Zaduszny (1 i 2 listopada) dni te poświęcone są pamięci zmarłych.

Dzień 1 listopada obchodzony był jako dzień Wszystkich Świętych. Była to więc uroczystość radosna.

Natomiast 2 listopada - Dzień Zaduszny czyli właściwe święto pamięci o zmarłych.

15.  Katarzynki (24 listopada). Катерини

Katarzynki to zapomniany już dzisiaj wieczór spotkań i wróżb chłopców o narzeczonych i małżeństwie. Zaś wczesnym rankiem w dniu Św. Katarzyny (25 listopada) chłopcy losowali karteczki z imionami żeńskimi, które uprzedniej nocy włożyli pod poduszkę. Wylosowana karteczka "dawała pewność" jakie imię będzie nosiła ukochana dziewczyna.

16.  Andrzejki (30 listopada). Андрія

Andrzejki - to pora wróżb dla dziewcząt o miłości i małżeństwie.

17.  Adwent. Піст перед Різдвом

Adwent w Kościele Katolickim jest przygotowaniem na przyjście Chrystusa, radosnym oczekiwaniem. W Kościele Prawosławnym jest to Post. Adwent trwa 4 tygodnie i jest okresem oczekiwania na święto Bożego Narodzenia.

18.  Mikołajki lub Świętego Mikołaja (6 grudnia). Св. Миколая

Obchodzona na cześć Świętego biskupa Mikołaja z Miry. W dniu tym Święty Mikołaj przynosi dzieciom prezenty. Często rodzice kładą prezenty w nocy by dzieci znalazły je rano.

19.  Wigilia (Wieczór Wigilijny) - 24 grudnia. Свята вечеря

Wieczór Wigilijny - jest najbardziej uroczystym wieczorem roku i rozpoczyna Święta Bożego Narodzenia, które należą do najbardziej rodzinnych świąt w roku. Przed Wigilia, 23 lub 24 grudnia, w domach ustawia się i dekoruje choinkę. Wieczorem, w Wigilię Bożego Narodzenia gromadzimy się w gronie najbliższych, by oczekiwać przyjścia Jezusa. Polska tradycja nakazuje zasiąść do wieczerzy, gdy zabłyśnie pierwsza gwiazdka na niebie. Gwiazdka ta jest symbolem Gwiazdy Betlejemskiej.

Na początku wieczerzy wigilijnej odczytuje się fragment Ewangelii mowiący o narodzeniu Jezusa i zaczyna wieczerzę modlitwą. Następnie wszyscy dzielą się opłatkiem i składają sobie wzajemnie życzenia. Opłatek, tam gdzie to możliwe, kładzie się na stole pod ktorym, często pod obrusem, wkładamy troszeczkę siana, które symbolizuje oczywiście miejsce, w jakim przyszedł na świat Jezus – szopkę i siano, na którym leżał po urodzeniu.

Symbolem Wigilii są potrawy z ryby. W starożytności ryba symbolizowała Jezusa. Na ogół przygotowuje się 12 potraw. Postne wigilijne menu musi zawierać barszcz czerwony, zupę grzybową lub zupę rybną, śledź, karp smażony, potrawy z kapusty, kompot z suszonych owoców, makowca lub mak z bakaliami – tzw. kutia, owoce, orzechy i różne słodycze. Po skończonej wieczerzy śpiewa się kolędy i obdarowuje prezentami. Często prezenty ułożone są po choinką.

20.  Opłatek. Оплаток

Jest to nic innego, jak cienki kawałek wypieczonej mąki pszennej i wody. Na nim widnieją obrazy związane z Bożym Narodzeniem. Życzenia, jakie składamy sobie podczas dzielenia się opłatkiem powinny być szczere, wybaczamy sobie wtedy wszystkie winy, aby zasiąść do kolacji pogodzeni i z czystymi sercami.

21.  Kolędy. Колядки

Zaczynamy je śpiewać przy wigilijnym stole. Są to pieśni, które opowiadają o Narodzeniu Pana.

22.  Boże Narodzenie (25 grudnia). Різдво

Dzień Bożego Narodzenia rozpoczynany jest od udziału w porannych nabożeństwach, przeżywany w atmosferze powagi i spokoju. W tym dniu należy powstrzymać się od wszelkich prac.

23.  Pasterka. Пастерка

Tradycyjna msza odprawiana w północy w noc Bożego Narodzenia (z 24 na 25 grudnia).

24.  Świętego Szczepana (26 grudnia). Св. Степана

Świętego Szczepana - drugi dzień Świąt Bożego Narodzenia. Jego patronem jest Św. Szczepan, pierwszy męczennik chrześcijański. Dotychczas w tym dniu, głównie na wsi, święci się podczas nabożeństwa ziarna owsa lub innego zboża. W domach wzajemnie obsypują się nim domownicy, sąsiedzi, znajomi. Dzisiaj drugi dzień świąt Bożego Narodzenia to czas odwiedzin, spotkań, przyjęć i wesel.

Dzień Św. Szczepana rozpoczyna czas zabaw, obchodów kolędniczych, tzw. karnawał.

25.  Kalendarz świąt: Календар свят

1 stycznia – Nowy Rok.

6 stycznia – Święto Trzech Króli.

21 stycznia – Dzień Babci.

8 marca – Dzień Kobiet.

Niedziela i poniedziałek – pierwsza niedziela po pierwszej wiosennej pełni księżyca (około 22 marca – 25 kwietnia) – Wielkanoc.

7 niedziela po Wielkanocy – Zielone świąta.

Czwartek dziewiątego tygodnia po Wielkanocy – Dzień Bożego Ciała.

1 maja – Święto Pracy.

2 maja – Dzień Flagi Polski.

3 maja – „Święto Narodowe Trzeciego Maja”. Rocznica uchwalenia Konstytucji 3 Maja (w 1791r.).

26 maja – Dzień Matki.

1 czerwca – Dzień Dziecka.

15 sierpnia – Wniebowzięcie Najświętszej Mary Panny.

16 padźiernika – Dzień Papieża Jana Pawla II.

1 listopada – Dzień Wszystkich Świętych.

11 listopada – „Narodowe Święto Niepodległości” – polskie święto państwowe. Na cześć odzyskania przez Polskę niepodległości w 1918r.

24 grudnia – Wigilia.

25 grudnia – Boże Narodzenie.

26 grudnia – Drugi dzień Bożego Narodzenia.

Відомі ПОЛЯКИ

Znani Polacy

1. Politycy, mężowie stanu i bohaterowie narodowi

Jan Paweł II (1920-2005)
Najbardziej rozpoznawany na świecie Polak urodził się w Wadowicach jako Karol Józef Wojtyła. W 1978 roku został wybrany głową Kościoła Katolickiego, stając się tym samym pierwszym papieżem spoza Włoch od 445 lat. Okres jego pontyfikatu charakteryzuje się licznymi reformami wewnątrz samego Kościoła, a także zmianą międzynarodowego wizerunku Stolicy Apostolskiej. Odbył wiele pielgrzymek zagranicznych, które zawsze przyciągały tysiące wiernych. Wiele uwagi poświęcił także dialogowi z przedstawicielami innych wyznań.

Lech Wałęsa
Gdański elektryk z charakterystycznym wąsem był założycielem NSZZ „Solidarność” i pierwszym niekomunistycznym prezydentem powojennej Polski. Jego rola w doprowadzeniu do rozpadu powojennego porządku w Europie i końca Zimnej Wojny stawia go obok postaci Jana Pawła II i Michaiła Gorbaczowa.

Zbigniew Brzeziński
Urodzony w Warszawie w 1928 roku, Zbigniew Brzeziński był doradcą prezydenta Stanów Zjednoczonych ds. bezpieczeństwa w latach 1977-1981. W 1981 został odznaczony przez prezydenta Medalem Wolności za wkład w normalizację stosunków amerykańsko-chińskich, tworzenie amerykańskiej polityki bezpieczeństwa oraz za zaangażowanie w walkę o prawa człowieka.

Józef Piłsudski
Niewątpliwie pierwszoplanowa postać polskiej historii I połowy XX wieku. Przynajmniej dwukrotnie jego poczynania wpłynęły na losy całej społeczności europejskiej: w listopadzie 1918 roku oraz latem 1920 roku (1918 – odzyskanie niepodległości przez Polskę, 1920 – powstrzymanie ekspansji bolszewickiej na Zachód Europy)

Tadeusz Mazowiecki
Publicysta, działacz społeczny i polityk, z wykształcenia prawnik. Pierwszy niekomunistyczny premier we Wschodniej Europie, specjalny wysłannik Organizacji Narodów Zjednoczonych w byłej Jugosławii. Jeden z założycieli NSZZ „Solidarność”, wytrwały bojownik o prawa człowieka. Internowany przez władze komunistyczne za działalność opozycyjną. Bliski przyjaciel Jana Pawła II.

Tadeusz Kościuszko (1746-1817)
Przywódca powstania narodowego z 1794 roku w obronie Konstytucji 3 Maja i suwerenności państwa polskiego (insurekcja kościuszkowska). Swoimi umiejętnościami inżynierskimi i militarnymi wyróżnił się w czasie walk pod Saratogą podczas wojny o niepodległość Stanów Zjednoczonych.

Kazimierz Pułaski (1747-1779)
Przywódca konfederacji barskiej i obrońca Jasnej Góry. Dowodził kawalerią po stronie George’a Washingtona w czasie wojny o niepodległość Stanów Zjednoczonych. Zginął śmiercią chwalebną w wyniku ran poniesionych w bitwie pod Savannah.

Ryszard Kukliński (1930-2004)
Pułkownik Ludowego Wojska Polskiego, który zdecydował się na współpracę wywiadowczą z CIA na rzecz NATO. Szacuje się, że podczas Zimnej Wojny przekazał CIA około 35 000 stron tajnych dokumentów, które dotyczyły między innymi tajnych planów ZSRR użycia broni nuklearnej oraz wprowadzenia stanu wojennego w Polsce.

2. Królowie

Bolesław Chrobry (967-1025)
Pierworodny syn Mieszka I i czeskiej księżniczki Dobrawy. Po śmierci ojca wygnał z kraju drugą żonę Mieszka I, Odę, oraz jej synów. Po zjednoczeniu królestwa, podjął starania o uzyskanie korony. W tym celu nawiązał stosunki dyplomatyczne ze Stolicą Apostolską oraz Cesarstwem Niemieckim. Dzięki jego zabiegom, biskup Wojciech, zmarły śmiercią męczeńską, został kanonizowany w 999 roku. W 1000 roku w Gnieźnie ustanowiono pierwsze polskie arcybiskupstwo i odbył się tam zjazd o dużym znaczeniu politycznym, na który przybył m.in. cesarz Otton III.

Kazimierz Wielki (1310-1370)
W czasie jego panowania Polska była potęgą zarówno terytorialną, jak i ekonomiczną; doceniając jego wkład w budowę polskiej państwowości, następne pokolenia nadały mu przydomek „Wielki”. Stare polskie powiedzenie mówi, że zastał Polskę drewnianą, a zostawił murowaną.

Stefan Batory (1533-1586)
Książę siedmiogrodzki wybrany w 1575 roku na króla Polski, ostatecznie koronowany w 1576 roku, po zawarciu małżeństwa z Anna Jagiellonką, siostrą Zygmunta Augusta. Zdecydowany władca, który w swojej polityce przeciwstawiał się rosnącym wpływom szlachty i magnaterii. Zwolennik tolerancji religijnej, którą Sejm Konwokacyjny z 1573 roku ustanowił jedną z podstawowych zasad funkcjonowania państwa polskiego.

Jan III Sobieski (1629-1696)
Zdobył sławę jako wytrawny dowódca wojskowy i doskonały strateg w czasie wojny z Turcją. Poślubił Marię Kazimierę d’Arquien, znaną jako Marysieńka z ich korespondencji, będącej jednym z najciekawszych zabytków polskiej epistolografii.

Stanisław August Poniatowski
Pochodzący z magnackiej rodziny Poniatowskich Stanisław w 1764 roku został koronowany na króla polskiego jako protegowany carycy Katarzyny II (a także jej kochanek). Był mecenasem sztuki i nauki, zwolennikiem myśli oświeceniowej i jednym z pomysłodawców Konstytucji 3 Maja.

3. Pisarze

Adam Mickiewicz
Wydanie “Ballad i romansów” polskiego wieszcza narodowego w 1822 roku otwiera epokę romantyzmu w literaturze polskiej. Słynny dramat „Dziady” (1823-32), zgodnie z Mickiewiczowską koncepcją mesjanistyczną, wyznacza Polsce szczególną rolę – Zbawcy narodów, którego cierpienia przyrównywane do męki Pańskiej.

Witold Gombrowicz
Powieściopisarz, dramaturg, autor „Ferdydurke” (1937) i innych utworów satyrycznych. Tematem przewodnim jego twórczości jest wrodzona niedojrzałość natury ludzkiej.

Henryk Sienkiewicz
Prozaik, laureat literackiej Nagrody Nobla (1905) za „Quo Vadis”, książki przełożonej na wiele języków i wielokrotnie ekranizowanej. Katolicki światopogląd autora w znacznym stopniu zdeterminował kształt jego twórczości. Dzieła Sienkiewiczowskie zostały przetłumaczone na 50 języków.

Czesław Miłosz
Poeta, pisarz, tłumacz, krytyk literacki, nagrodzony literacką Nagrodą Nobla (1980). Poezja i eseistyka Miłosza jest przesiąknięta wątkami autobiograficznymi, wspomnieniami czasu emigracji, refleksjami natury religijnej i metafizycznej oraz analizami historyczno-literackimi. W jego twórczości można dostrzec także elementy panteistyczne.

Wisława Szymborska
Poetka i tłumaczka, jedna z nielicznych kobiet nagrodzonych literacką Nagrodą Nobla (1996). Jej początkowe prace były tworzone jeszcze w duchu socrealizmu. Na szczególną uwagę zasługują późniejsze utwory Szymborskiej, przepełnione pesymistyczną refleksją odnośnie przyszłych losów człowieka, ujęte w zwodniczo codziennej i mocno ironicznej formie.

Ryszard Kapuściński
Wybitny pisarz i dziennikarz. Pamiątką po jego licznych podróżach zagranicznych są reportaże dokumentujące burzliwą historię krajów Ameryki Łacińskiej, Azji i Afryki. Szczególnie bliska jego sercu jest właśnie Afryka (był świadkiem końca epoki kolonialnej), której poświęcił m.in. książkę „Heban”.

4. Muzycy

Fryderyk Chopin
Muzyczny geniusz XIX wieku większość życia spędził w Paryżu. Kompozytor doby romantyzmu, który wprowadził rewolucyjne zmiany w świecie muzyki fortepianowej. Jego niezwykle ekspresyjny styl odzwierciedlił się w dwóch koncertach fortepianowych i wielu innych mniejszych dziełach.

Krzysztof Penderecki
Doktor honoris causa wielu uniwersytetów, wielokrotny zdobywca głównych nagród w prestiżowych konkursach muzycznych, w tym Grammy i nagrody na najlepszego kompozytora na Festiwalu w Cannes (2000).

Henryk Mikołaj Gorecki
Pierwszy kompozytor muzyki poważnej, którego utwór wspiął się na szczyty popularności. Jego Symfonia numer 3 została sprzedana w ponad 1 200 000 egzemplarzach.

Stanisław Moniuszko
Uważany jest za ojca polskiej opery. Jego operowe adaptacje melodii ludowych w czasie rozbiorów podnosiły na duchu naród polski.

Witold Lutosławski
Jeden z najważniejszych kompozytorów XX wieku. Urodzony w Warszawie w 1913 roku, od dziecka ujawniał wielki talent muzyczny.

Zbigniew Preisner
Najsłynniejszy polski kompozytor muzyki filmowej. Współpracował m.in. z Krzysztofem Kieślowskim i Agnieszką Holland. Międzynarodowy rozgłos przyniosły mu kompozycje do filmów „Dekalog”, „Podwójne życie Weroniki”, „Trzy kolory: Niebieski, Biały, Czerwony”. Zdobywca wielu prestiżowych nagród muzycznych, m.in. Srebrnego Niedźwiedzia na Festiwalu Filmowym w Berlinie oraz nagrody Stowarzyszenia Krytyków z Los Angeles.

Urszula Dudziak
Wokalistka, była żona Michała Urbaniaka, muzyka jazzowego, bardziej znana w USA niż w Polsce. Karierę rozpoczęła w późnych latach pięćdziesiątych, szybko stając się jedną z najpopularniejszych artystek jazzowych. W latach ’60 i ’70 wielokrotnie odbywała zamorskie podróże, osiedlając się ostatecznie w Nowym Jorku. Współpracowała z tak znakomitymi muzykami, jak Archie Shepp, Lester Bowie, Bobby McFerrin and Sting.

Barbara Trzetrzelewska
Piosenkarka, bardziej znana jako „Basia”. Odniosła międzynarodowy sukces po przeprowadzeniu się do Wielkiej Brytanii na początku lat ’80. Była wokalistką zespołu Matt Bianco, a także akompaniowała pianiście Danniemu White. W 1987 wydała pierwszy solowy album. Wiele z jej piosenek trafiło na brytyjskie listy przebojów. Tym niemniej, w Polsce pozostaje praktycznie nieznana.

5. Wynalazcy / Odkrywcy / Naukowcy

Mikołaj Kopernik
Twórca współczesnej astronomii. Urodzony w 1473 roku w Toruniu. Sławę przyniosła mu publikacja dzieła „O obrotach ciał niebieskich” przedstawiająca jego teorię heliocentryczną, która wyznaczyła kierunek wszystkich późniejszych badań.

Maria Curie-Skłodowska
Odkryciem promieniotwórczego pierwiastka radu uczyniła duży krok w rozwoju fizyki atomowej, a także terapii raka. Była kobietą pełną pasji i determinacji. Całkowicie oddana nauce ostatecznie zmarła w wyniku choroby wywołanej kontaktem z substancjami promieniotwórczymi.

Jan Heweliusz
Siedemnastowieczny astronom z Gdańska. Studiował ruchy komet, skatalogował gwiazdy i stworzył jedną z pierwszych map powierzchni księżyca. W dowód uznania, jeden z kraterów na księżycu nazwano jego imieniem.

Henryk Arctowski
Naukowiec, oceanograf, badacz Antarktydy. Jego imieniem nazwano szczególny rodzaj zjawiska halo, powstającego w chmurach zbudowanych z kryształów lodu (tzw. łuk Arctowskiego), które zaobserwował i opisał.

Ernest Malinowski
Twórca linii kolejowej łączącej wybrzeże Atlantyku z wnętrzem Peru. Odcinek Callao-Oroya do 2005 roku był najwyżej na świecie położonym traktem kolejowym. Podkreśla się również jego wkład w rozwój nauk socjologicznych.

Kazimierz Funk (1884-1967)
Biochemik polskiego pochodzenia. Studiował w Berlinie i Bernie, następnie pojął pracę badawczą w różnych ośrodkach w Paryżu, Berlinie i Londynie. W czasie I wojny światowej przeprowadził się do Stanów Zjednoczonych, obywatelstwo amerykańskie uzyskał w 1920 roku. Badacz witamin, odkrył i wyodrębnił z otrębów ryżowych pierwszą witaminę B1. Przewidywał, że brak witamin może powodować takie choroby jak szkorbut. Prowadził także badania nad hormonami i przyczynami raka, cukrzycy i wrzodów. Przyczynił się do polepszenia sposobu produkcji lekarstw i sam stworzył kilka nowych medykamentów.

Ludwig Zamenhoff (1859-1917)
Żyd pochodzenia polskiego, urodzony w Białymstoku. Wybitny lekarz i językoznawca, twórca sztucznego, międzynarodowego języka esperanto. Nowy język miał w zamierzeniu autora stanowić most porozumienia między ludźmi różnych kultur i ras. Esperanto czerpie z wielu języków, ale w głównej mierze opiera się na uproszczonej gramatyce łacińskiej. Chociaż nie stało się ono, jak planował Zamenhoff, językiem międzynarodowym, szybko rozprzestrzeniło się po świecie, zyskując sobie wielu zwolenników. Obecnie umie się nim posługiwać 8 mln osób.

Korczak Ziółkowski (1908-1992)
Amerykanin pochodzenia polskiego, architekt i rzeźbiarz samouk. Nigdy nie uczęszczał na zajęcia ze sztuki. W młodości eksperymentował, rzeźbiąc w drewnie i kamieniu. W 1939 roku współpracował przy powstawaniu pomnika Mount Rushmore (Południowa Dakota), przedstawiającego głowy 4 amerykańskich prezydentów. Jego późniejsze projekty zapewniły mu miejsce wśród najbardziej uznanych artystów stulecia.

6. Sportowcy

Irena Szewińska
Kariera sportowa Szewińskiej była jedną z najdłuższym w skali międzynarodowej (od 18 do 34 roku życia) i została przypieczętowana wieloma zwycięstwami. Brała udział w pięciu Igrzyskach Olimpijskich, zdobywając 7 medali, w tym 3 złote. Sześciokrotnie ustanawiała rekordy światowe i była pierwszą kobietą, do której jednocześnie należały rekordy na 100, 200 i 400m.

Andrzej Gołota
Najsłynniejszy polski bokser wagi ciężkiej. Szczytem jego kariery amatorskiej było 111 zwycięstw w Europie, przypieczętowanych brązowym medalem na Olimpiadzie w 1988 roku. Jako zawodowy bokser walczył z najlepszymi zawodnikami świata.

Adam Małysz
Skoczek narciarski, wciąż najbardziej popularny polski sportowiec. Zwycięzca Turnieju 4 Skoczni i złoty medalista w lotach narciarskich z Harrahowa. Wielokrotnie wygrywał na skoczniach w Salt Lake City, Spporo, Wilingen, Falnu, Trondheim czy Holmenkolen. Pod koniec sezonu ustanowił w Polanicy nowy rekord Polski – 218,5 m. Dwukrotny zdobywca Pucharu Świata. Uczynił ze skoków narciarskich niemalże sport narodowy.

Kazimierz Deyna
Najlepszy polski piłkarz wszechczasów. Efektywnymi i nieprzewidywalnymi bramkami zapewnił sobie przydomek “Rogal”.

Robert Korzeniowski
Najlepszy chodziarz na świecie, zdobywca 4 złotych medali na Igrzyskach Olimpijskich (Atlanta, Sydney, Ateny). Do niego należą obecne rekordy światowe.

Zbigniew Boniek
Jeden z najbardziej utalentowanych polskich piłkarzy. Swoją karierę w polskiej kadrze narodowej rozpoczął w wieku 20 lat. Zdobywca 24 bramek w 80 spotkaniach. Grał w lidze włoskiej dla takich zespołów jak Juventus Turyn czy AS Roma. Po zakończeniu kariery piłkarskiej w 1980 roku założył własny biznes. Tym niemniej cały czas jest obecny w środowisku sportowym, będąc wiceprezesem Polskiej Związku Piłkarskiego. Przez jakiś czas trenował także polską kadrę narodową.

Dariusz Michalczewski
Mistrz bokserski ostatnich lat. Karierę rozpoczął w rodzinnym Gdańsku, był mistrzem Polski juniorów w wadze półciężkiej. Od 1991 roku trenuje zawodowo, reprezentując głównie barwy niemieckie. Mistrz świata zawodowców federacji WBO, WBA, IBF w kat. półciężkiej. Pseudonim „Tygrys” zawdzięcza swojego niezwykle agresywnemu stylowi walki.

7. Filmowcy

Roman Polański
Jeden z najbardziej znanych polskich reżyserów filmowych, zdobywca Oskara. Jego życie jest napiętnowane tragediami, co odbija się również w jego dziełach. Cudem ocalał pobyt w krakowskim getcie, jego matka zginęła w komorze gazowej.

Andrzej Wajda
Zdobywca Oskara za całokształt twórczości w 2003 roku, ojciec współczesnej kinematografii polskiej, znany zwłaszcza ze wspaniałych ekranizacji polskiej literatury. Umieszczany w czołówce najwybitniejszych światowych reżyserów, doceniany szczególnie za umiejętność stworzenia poruszających dzieł, przemawiających jednocześnie do intelektu widza.

Krzysztof Kieślowski
Prawdopodobnie najwybitniejszy polski reżyser ostatnich lat. Zaczynał jako twórca dokumentów obrazujących kondycję jednostki ludzkiej przez pryzmat życia w komunistycznej Polsce.

Janusz Kamiński
Amerykański operator filmowy i reżyser polskiego pochodzenia. Jego debiutem reżyserskim jest film „Stracone dusze” z 2000 roku. Od 1993 roku współpracuje ze Stevenem Spielbergiem przy wszystkich jego produkcjach. Uzyskał statuetki Amerykańskiej Akademii Filmowej za filmy „Lista Schindlera” (1994) i „Szeregowiec Ryan” (1999). Laureat nagrody Brytyjskiej Akademii Filmowej (BAFTA) i wielu innych.

Krystyna Janda
Jedna z najbardziej znanych polskich aktorek, grała w wielu filmach Andrzeja Wajdy. Sławę zawdzięcza rolom w politycznie zaangażowanym kinie poodwilżowym. Obecnie głównie występuje na deskach teatru, a także reżyseruje spektakle.

Jerzy Skolimowski
Reżyser, jeden z najbardziej oryginalnych filmowców Europy Wschodniej. Absolwent łódzkiej Filmówki, studiował razem z Romanem Polańskim. Swoich sił próbował w brytyjskim świecie filmowym. Jego filmy, podejmujące ważkie i trudne tematy, ujęte z niezwykłą wyobraźnią, zyskały uznanie światowych krytyków.

Andrzej Seweryn
Aktor teatralny i filmowy. Absolwent warszawkiej Szkoły Aktorskiej. Wystąpił w takich produkcjach filmowych, jak: „Ziemia obiecana” Andrzeja Wajdy, czy „Chłopi” Jana Rybkowskiego. W 1980 roku rozpoczął karierę międzynarodową we Francji. W 1993 otrzymał angaż – jako trzeci cudzoziemiec w historii teatru francuskiego – do jednego z najbardziej prestiżowych zespołów teatralnych na świecie – Comédie Française. Zagrał główną rolę we francuskiej ekranizacji “Don Juana” Moliera. Wystąpił także w takich filmach, jak: “Lista Schindlera” Spielberga, “Mahabharata” Petera Brooka, czy “Wyroku” Marco Bellocchiego.

Izabella Scorupco
Aktorka i modelka, urodzona w Białymstoku. Jako mała dziewczynka przeprowadziła się z matką do Szwecji. Gdy miała 17 lat, została zauważona przez szwedzkiego reżysera Staffana Hildebranda, dzięki któremu zadebiutowała w filmie „Nikt tak nie kocha jak my”, stając się idolką nastolatek. Podróżowała po świecie, pracując jako modelka, a także próbując swoich sił jako piosenkarka. Jednakże powróciła do zawodu aktorki i w 1995 roku wystąpiła przy boku Pierce’a Brosnana w jednym z filmów o przygodach Jamesa Bonda („Golden Eye”). W 1999 roku odbyła się premiera superprodukcji z jej udziałem – „Ogniem i mieczem” w reżyserii Jerzego Hoffmana. Wystąpiła także w takich filmach, jak: „Granice wytrzymałości” Martina Campbella, czy „Władcy ognia”.

Joanna Pacuła
Amerykańska aktorka pochodzenia polskiego. Wydarzenia 1981 roku skłoniły ją do wyjazdu do USA, gdzie rozpoczęła międzynarodową karierę jako aktorka i modelka. Współpracuje z najlepszymi reżyserami hollywoodzkimi. Wystąpiła w takich produkcjach, jak: „Gorky Park” Michaela Apteda, czy „Pocałunek” Pena Deshama.

https://www.youtube.com/watch?time_continue=12&v=DCwEJ9tHt5c

Tydzień dzieci miał siedmioro:

wczoraj-вчора
dzisiaj-сьогодні
 jutro-завтра
przedwczoraj – позавчора
pojutrze-післязавтра

w poniedziałek- впонеділок
 w każdy piątek-кожної п’ятниці 
 wczoraj-вчора
dzisiaj-сьогодні
 jutro-завтра
 za dwa dni-через два дні
 w ubiegłym tygodniu- минулого  тижня
 w przyszłym tygodniu-на наступного тижня

позавчора був понеділок   przedwczoraj był poniedziałek

вчора був вівторок              wczoraj był wtorek

сьогодні середа                   dziś  (dzisiaj )  jest środa

завтра буде четвер             jutro będzie czwartek

післязавтра буде пятниця  pojutrze będzie piątek

Opis obrazka

• .... - Na obrazku widzę.....
• .. - Obrazek przedstawia.....
• ... - Na środku.... ... - Po lewej/prawej
• ... - Na dole/górze
• ... - W lewym/prawym rogu.....
• .... - Z przodu....
• ... - W tle......
•  - On wygląda....(na szczęśliwego)
• .... - Oni mogą być.....
• .. - To najprawdopodobniej jest....
• .... - Wydaje się, że oni.....
• ..... - On może być.....

6 k/Moje hobby. Фрази польською

Jestem wesołą, interesującą dziewczyną – Я весела цікава дівчина

Jestem wesołym interesującym chłopcem- Я веселий цікавий хлопець

Mam dużo przyjaciół- маю багато друзів

Mamy dużo wspólnych zainteresowań czyli hobby-Ми маємо багато спільних зацікавлень чи хоббі

Ja i moi przyjaciele pasjonujemy się muzyką- Я і мої друзі захоплюємося музикою

Ja uczęszczałam (łem ) do szkoły muzycznej – Я відвідувала(в) музичну школу

Umiem grać na pianinie-вмію грати на піаніно

Razem słuchamy muzyki-разом слухаємо музику

chodzimy na koncerty–Ходимо на концерти

Oprócz tego uprawiam różne sporty- Крім того займаюся різними видами спорту

jeżdżę na rowerze-їжджу на велосипеді

Рrzyjaciółka, na przykład, uwielbia haftowanie-Приятелька,наприклад,полюбляє вишивання

Wyhaftowała już kilka ręczników, obrusów i nawet bluzkę-Вишила вже декілька рушників,скатертин і навіть блузку

Mój brat pasjonuje się grami komputerowymi i wszystkim, co jest powiązane z komputerami i internetem-Мій брат захоплюється комп’ютерними іграми і інтернетом

Moim zainteresowaniem jest fotografia –Моє зацікавлення фотографія

Nie jestem zawodowym fotografem, tylko amatorem-я не професійний фотограф,а тільки любитель

Uwielbiam robić zdjęcia natury-Полюбляю робити фото природи

A jeszcze bardzo lubię i zbieram stare zdjęcia-А ще дуже люблю і збираю старі фотографії

Lubię też czytać –Люблю також читати

Wolę literaturę współczesną-Надаю перевагу сучасній літературі

Nie znoszę natomiast tanich romansów i kryminałów-Не зношу натомість дешевих романів і детективів

Myślę, że dobrze mieć jakieś hobby-Думаю,що добре мати якесь хоббі

Pomaga w zawarciu nowych ciekawych znajomości, łączy ludzi-Допомагає в зав’язуванні нових знайомств,поєднує людей

Д-н продовження

Лексичний словник (тем. блок №6 ст. 113 підручника)

Скласти розповідь «Канікули в селі».
Записати нові слова до словника

wakacje - літні канікули

słoneczko - сонечко

lato  - літо

w lecie - влітку

wyjeżdżają - виїжджають

dzieci - діти

wśród - серед

śmiech/ śmiechu   сміх/сміху

zabawa/zabawy  гра/гри

świat  світ

ciekawy  цікавий

deszczyk дощик

czasem  часом

nie narzekaj- не нарікай

weź  візьми

sąsiad/sąsiada - сусід/сусіда

zagraj  -пограй

bierki- gra zręcznościowa -  гра, яка полягає у витяганні із купи паличок одноговиду 

 chińczyk - gra planszowa -   гра лото

nuda    нудьга

prędko-швидко

zmyka-тікає, щезає